Almanyada 2005"te yürürlüge giren yabancilar yasasi
I. Yapılan değişiklikler Nelerd
Değişiklikleri kısaca özetlemek gerekirse,
1. 5 ayrı oturum statüsü yerine, bundan sonra iki oturum statüsü geçerli olacak. Bunlardan biri “Aufenthaltserlaubnis” diğeri ise “Niederlassungserlaubnis” tir.
2. Yeni bir kurum oluşturulucak. Bunun adı “Bundesamt für Migration und Flüchtlinge”. Bu kurumun görevi entegrasyon kurslarını hazırlamak ve koordine etmek, yabancılarla ilgili bilgi arşivini (vaya endeksini) denetlemek, yabancılara geri dönüş için teşvik programlarını yürürlüğe sokmak, yabancılarla ilgili bilimsel araştırmalar yapmak ve iş ve işçi bulma kurumu v yurtsışı temsilcilikleriyle çalışmayı koordine etmek.
3. Burada yüksek öğrenimini başarılı şekilde bitirenlere, burada iş bulabilmesi için bir yıllık oturum izni verilebilecek.
4. Çok yüksek kalifiye elemanlara (şirket yöneticisi, bilimsel alanda yüksek mevzilerde çalışanlara, özel uzman yönetici elemanlara) iş ve işçi bulma kurumunun tasdiklemesi durumunda oturum verilebilecek.
5. Serbest meslek sahibi olup Almanyada en az 1 Milyon €”’ luk yatırım yapıp aynı zamanda en az 10 işçiye iş sağlayacak olan kişilere oturum verilecektir.
6. 18 aydan beridir “Duldung” alan kişilere bazı istisna durumlar hariç, genel olarak “Aufenthaltserlaubnis” verilecek. Ancak terk kararı gelmesine rağmen, kendi elinde olan sebeblerle, Almanyayı terketmeyenlere veya kimlik bilgileri konusunda yabancılar dairesine yardımcı olmadığı için terk kararı icra edilemeyen yabancılara veya suç işlemiş, Almanyanın güvenliği için tehlike oluşturan, Birleşmiş Milletler sözleşmelerine aykırı suçlar işlemiş kişilere “Aufenthaltserlaubnis” verilmeyecek.
7. İlticası kabul edilmiş kişiler, çocuklarını 18. yaşını doldurana kadar getirebilecek. Ancak getirilen çocukların alman kültür ve toplumuna uyum sağlayabilmesi gerekiyor. Diğer yabancılar çocuklarını 16. yaşını doldurana kadar getirebilecek. Burada çocukların kendi ülkesinde mi, Almanyada mı daha iyi yaşayabileceği dikkate alınır.
8. Entegrasyon kursları yabancıların hakkı olarak belirlenmiştir. Oturum alırken almanca bilgisinin yeterli olmadığı yabnacılar dairesi tarafından tespit edilen yabancılar, entegrasyon kurslarına gitmedikleri takdirde, oturumları uzatılmayabilir veya yeni oturum “Niederlassungserlaubnis” verilmeyebilir. Aynı zamanda sosyal yardım ve işsizlik yardımı alan kişlerin alacakları yardım % 10 düşürülebilir.
II. Niederlassungserlaubnis ve aufenthaltserlaubnis hangi durumlarda verilir?
Niederlassungserlaubnisin verilemediği bütün diğer durumlarda Aufenthaltserlaubnis verilir diyebilirz.
1. Aufenthaltserlaubnis ilk verilen oturumdur. Verilmesi özellikle aile birleşimi için, yüksek öğrenimini burada bitirenler için, Türkiye-Avrupa Birliği sözleşmesi çerçevesinde belirli bir çalışma süresini ( en az 1 yıl) dolduranlar için, iltica hakkı kabul edilenler için vs. verilmesi öngörülmüştür. Bütün bu durumlarda Aufenthaltserlaubnis aynı zamanda çalışma müsadesini de içermektedir.
2. Niederlassungserlaubnis alabilmek için şu şartların yerine getirilmesi gerekiyor: En az 5 senedir Aufenthaltserlaubnis sahibi olmak, geçimini sağlayabilmek, 60 ay emeklilik kasasına aidat ödemiş olmak, suç işlememiş olmak (ceza sınırı: 6 aydan daha az hapis cezası ve/veya 180 günden az para cezası dikkate alınmaz), almanca bilgisinin yeterli olması, genel alman hukuk ve toplum bilgisine (entegrasyon kurslarında veriliren) bilgilere sahip olmak ve yeterli derecede bir büyüklükte konuta sahip olmak.
III. İlticacıların oturumu
İlticası kabul edilen kişilere Aufenthaltserlaubnis verilir. Bu oturum anayasasının 16. maddesinden (uçak yoluyla gelenler için) ilticası kabul olanlarada, yeni olan yabacılar yasasının 60. maddesinden (karayoluyla gelenlere) ilticası kabul edilenede aynı şekilde Aufenthaltserlaubnis olarak verilir. Önceden var olan Aufenthlatserlaubnis (16’dan alanlara) ve Aufenthaltsbefugnis ( eski olan 51’den alanlara) ayrımı kaldırılmıştır. Aufenthaltserlaubnis üç senelik bir geçerlilik süresiyle verilir. Üç senedir Aufenthaltserlaubnis sahibi olan ilticacılara, bu süre sonunda, eğer “Bundesamt für Migration und Flüchtlinge” kurumu tarafından iliticanın geri alınması koşullarının olmadığını tasdiklenirse, direk olarak Niederlassungserlaubnis verilir.
IV. Aile Birleşimi oturumu
Eşini yurt dışından getirmek isteyen yabancı, Niederlassungserlaubnis sahibi olması veya iliticası kabul edilenlere 25. maddeden verilen Aufenthaltserlaubnis sahibi olması veya 5 seneden beri Aufenthaltserlaubnis sahibi olması veya Aufenthaltserlaubnis sahibi olupta, bu oturumu aldığı sırada evli olması gerekiyor. Onun dışında genel koşullar olan iş ve konut sahibi olması gerekiyor.
V. Ayrılık ve boşanma sonrası oturum
Eşlerin pratik olarak ayrılması veya mahkeme kararıyla boşanması durumunda, aile birleşimi ile gelen eşe bir yıllık eşinden bağımsız oturum verilir. Bunun için evlilik birliğinin en az iki sene almanya içerisinde yaşanmış olması veya evlilik birliği süresi içerisinde oturum hakkı olan kişinin vefat etmiş olması ve diğer eşin elinde bir oturumun var olması gerekiyor. İstisna durumlarda (eşinden dayak yeme gibi) evlilik birliği iki sene sürmesede oturum verilebilir. Ayrılmanın sonunda, sonradan gelen eş, geçimini ayrılmış olduğu eşinin ödediği nafakadan karşılıyor ve o eş Niederlassungserlaubnis sahibi ise, bağımsız oturum alan kişiyede Niederlassungserlaubnis verilir. Onun dışında bağımsız oturum, ayrılmadan kaynaklı uzatılmasında, sosyal yardım alınması oturumun uzatılmasına engel bir durum değildir.
VI. Çocukların getirilmesi
İliticası kabul edilmiş ve bundan dolayı Aufenthaltserlaubnis sahibi olan kişiler ve Niederlassungserlaubnis sahibi olan kişiler 16. yaşını doldurmamaış çocuklarını Almanyaya getirebilirler. Onun dışında anne ve baba veya tek başına velayet sahibi olan anne veya baba Aufenthaltserlaubnis veya Niederlassungserlaubnis sahibi olduğu takdirde ve çocuklarla birlikte yaşamını burada devam ettirmek istediği takdirde, 16. yaşını doldurmamış çocuğunu Almanyaya getirebilecek. 16. ıncı ile 18. inci yaş arası çocukların getirilebilmesi için gerekli olan koşul ayrıca, getirilecek çocuğun almanca bilmesi ve şimdiye kadarki eğitim ve yaşam koşulları dikkate alınarak Almanyaya uyum sağlayabilecek olması gerekmektedir.
VII. şimdiye kadarki oturumlar ne olacak?
01.01.2005’ten önce verilmiş olan Aufenthaltsberechtigung ve unbefristete Aufenthaltserlaubnis oturumları Niederlassungserlaubnis olarak geçerliliğini korumaya devam edecek. Diğer oturumlar, veriliş amacına göre Aufenthaltserlaubnis olarak geçerliliğini korumaya devam edecek. Aynı şekilde 01.01.2005’ten önce oturumlara getirilen sınırlandırmalar (örneğin ikametin bölgesel olarak sınırlandırılması vs.), koşullar, yasaklar, geçici belgeler, sınırdışı ve terk kararları geçerliliğini korumaya devam edecek.