Deutsch Grammatik (her konudan)-2

Infinitiv     Präsens      Präteritum         Perfekt

brennen    brennt        brannte             hat begrannt
yanmak     yaniyor       yaniyordu          yandi

bringen     bringt          brachte             hat gebracht
getirmek

denken      denkt          dachte              hat gedacht
düsünmek

kennen      kennt          kannte              hat gekannt
tanimak

rennen       rennt          rannte              hat gerannt
kosmak

senden       sendent     sandte           hat gesandt
yollamak(mektup, mail)

Präsens/simdiki zaman
   
     dürfen  können  müssen  sollen  wollen
           
ich   darf    kann     muss   soll     will        möchte
du   darfst   kannst  musst  sollst   willst     möchtest
er
sie
es    darf     kann    muss   soll  will          möchte

wir  dürfen  können  müssen  sollen  wollen  möchten
ihr  dürft    könnt    müsst  sollt  wollt  möchtet

sie  dürfen  können  müssen  sollen  wollen  möchten

dürfen:yabalbimek
können:basarmak, yapabilmek, becermek
müssen:mecbur olmak, zorunda olmak
sollen:lazim olmak,   mesi gerek
wollen:isteme, istemek

     wissen/bilmek    mögen/sevmek, beyenmek

ich     weiß     mag
du     weißt     magst
er/sie/es  weiß     mag

wir     wissen     mögen
ihr     wisst     mögt
sie     wissen     mögen

Zukunft: Präsens und Futur I
Gelecek zaman: simdiki zaman ve gelecek zaman I

Die Zukunft kann man auch mit dem Futur I ausdrücken:
gelecek zamani zaman I lede ifade edebiliriz

          werden   + Infinitiv
ich         werde     gehen
du          wirst       gehen
er/sie/es  wird       gehen

wir          werden   gehen
ihr          werdet    gehen
sie          werden   gehen

Yardimci Fiil werden + Infinitiv

Nächste woche werde ich         yardimci fiil werden:zaman I
zum Arzt gehen.
Haftaya doktora gidecegim

Ich werde dich abholen.
Ben seni gelip alacagim

In diesem Jahr wird er
die Prüfung machen.
Bu sene sinavlari yapicak

Er wird Arzt.         Studen--Arzt  Tam fiil werden degisim
O Doktor olucak                                                 demek

Im Herbst werden            grün-->bunt
die Blätter bund                yesil-->renkli
Sonbaharda yapraklar renklenir

Almancada bilgi yada tümlecler genelde cümle basinda olur. Mesela bir sorudan sonra.
Cümlenin basinda vurgulanir
cekilen fiil hep Position II. de olur.

Position I    Position II

Peter             kommt                 morgen.
Wann            kommt       Peter?

Morgen          kommt      Peter.

Er                  hat  aus Hannover angerufen.
Von wo          hat  er  angerufen?

Aus Hannover  hat  er  angerufen (,nicht aus Hamburg).

Er                wollte  Thomas  sprechen.
Wen            wollte  er  sprechen?.

Thomas        wollte   er  sprechen (, nicht Christian).


Peter        geliyor  yarin
nezaman  geliyor  Peter?
Yarin         geliyor  Peter

O               Hannover den telefon acti
Nerden      Televon acti?

Hannoverden  acti telefon (,hamburgdan degil).

Thomasla konusmak istiyordu
Kiminle konusmak istiyordu?

Thomasla konusmak istiyordu (,christianla degil).
         

Lassen und Brauchen

lassen - die Formen = birakmak - formlari
       
      Präsens   Präteritum   Perfekt
     ( simdiki Zaman,  gecmis zaman, kusursuz)

ich     lasse      ließ       habe gelassen (oder lassen)

du     lässt     ließt     hast
er/sie/es   lässt     ließ     hat

wir     lassen     ließen     haben
ihr     lasst     ließt     habt
sie     lassen     ließen     haben

Mischverben = karisik fiiller

Die Formen = formlari

Infinitiv               Präsens  Präteritum  Perfekt

brennen  er/sie/es brennt   brannte    hat gebrannt
bringen                   bringt    brachte    hat gebracht
denken                    denkt    dachte     hat gedacht
kennen                    kennt    kannte     hat gekannt
nennen                   nennt     nannte     hat genannt
rennen                    rennt      rannte      ist gerannt
senden                    sendet   sandte     hat gesandt

Trennbare und untrennbare Verben
ayrilan ve ayrilmayan fiiller

Die Formen = formlar

Trennbare Verben/ayrilan   Untrennbare Verben/ayrilmayan 


ich rufe an             ich verreise  Präsens
ich habe angerufen  ich bin verreist.  Perfekt
sie rief an              sie verreiste  Präteritum
sie hatte angerufen  sie war verreist  Plusquamperfekt
Ruft sie an?           Verreist sie?  Frage
Hat sie angerufen?   Ist sie verreist?
Wann hat sie angerufen  Wann ist sie verreist?

Ruf mal an!            Verreise doch!  Imperativ

ben telefon acicam     ben seyahete cikiyorum
ben telefon actim       ben seyaheteyim
telefon acti                 seyahete cikmisti
telefon acmisti              seyahete cikmisti/(yani geri geldi)
telefon acicakmi         seyahete cikicakmi
telefon actimi             seyahete ciktimi
nezaman tel. acti       nezaman seyahete cikti

telefon ac                   seyahete ciksana

Trennbare Verben betonen die Vorsilbe (anrufen)
Trennbare Vorsilben stehen mit dem Verb oder allein.ayrilan fiiller önek leri vurgular mesela (cagirmak/telefon acmak)

ayrilmayan fiiller fiil kök ü vurgular mesela (verreisen/ seyahata cikmak)
ayrilan Vorsilben/önekler fiille birlikte olur yada yanliz olur

Örnekler

fahren sürmek

ab / fahren = hareket etmek              - fährt ab/ hareket ediyor
los / fahren = hareket etmek/yola cikmak  - fährt los / yola cikiyor
mit / fahren = birlikte yolculuga gitmek  - fährt mit = birlikte yolculuga gidiyor
nach / fahren = pesinden sürmek/takip etmek - fährt nach = arkasindan sürücek

                                          Almanca cok fiiller var cesitli öneklerle

überfahren =cignemek/ezmek              - überfahrt = karsiya gecis
vorbei / fahren = yanindan gecip sürmek - fährt vorbei = sürüp yandan gecti
weg / fahren =arabayla ayrilmak          - fährt weg = arabayla gitti

Die Vorsilben /Önekler

Trennbar sind / ayrilanabilen
ab-           abgeben ( gibt ab), abholen (holt ab)
itibaren-   vermek ( veriyor), karsilamak (karsiliyor)

an-           anfangen, (fängt an), ankommen ( kommt an)
                 baslamak, (basliyor), varmak       (variyor)

auf           aufhören (hört auf), aufräumen (räumt auf)
auf= de, da, ya, ye, ha, üstünde, üstüne, üzerinde, üzerine
                bitmek, (bitirin/birakin), toplamak ( toplayin)
aus-         auspacken, (packt aus), aussteigen (steigt aus)
aus= -dan,-den, disari, kapali, tamam
                paketi acmek, (paketi aciyor) cikmak (cikiyor) mesela arabadan cikiyor

bei-           beitragen, (trägt bei), beitreten (tritt bei)
bei= -da,-de, esnasinda, sirasinda, yakininda, yaninda
                 katkida bulunmak/yardim etmek, (yardim ediyor), katilmak/üye olmak ( üye oluyor/katiliyor)

ein-           einkaufen, (kauft ein), einladen (lädt ein)
baglanti    alisveris yapmak, (alisveris yapiyor), davet etmek, (davet ediyor)

fest-          festhalten, ( hält fest), feststellen, (stellt fest)
bayram/dayanikli 
                 tutunmak, (tutunuyor), tesbit etmek, (tesbit etti/ediyor)

her-          herfahren, (fährt her), herkommen, (kommt her)
buraya      buraya sürmek (buraya sürüyor), buraya gelmek, (buraya geliyor)

hin-           hinfahren, (fährt hin), hinkommen, (kommt hin)
                 gidis/arabayla, (oraya gidiyor/arabayla), oraya varmak, (oraya geliyor)

herein-      hereinkommen, (kommt herein), hereintreten, (tritt herein)
iceriye        iceriye gelmek, (gelin iceriye), iceriye adim atmak, (iceriye adim atin/ iceriye girin demek oluyor)

hinaus-        hinausgehen, (geht hinaus),
disariya        disariya gitmek, (disariya gidin)
mit               mitkommen ( komm mit), mit machen, (macht mit)
birlikte         birlikte gelmek (gelin birlikte), birlik olmak, (birlik olun)

weiter-        weiterarbeiten ( arbeitet weiter), weitermachen, ( macht weiter)
devam         devam edip calismak, ( calisin), devam etmek
(devam edin)
burdaki kelimeleri sözlükte bakmanizi tavsiye ederim.
                       

Untrennbar sind/ayrilmayanlar

be-          beginnen (beginnt), benutzen, (benutzt), bezahlen, (bezahlt)
               baslamak, (basliyor), kullanmak, (kullanin/kullanilmis, ödemek, (ödeyin)

emp-       empfangen, (empfängt), empfehlen, (empfiehlt)
               almak/teslim almak (aliyor), önermek, (öneriyor)
er-           erfinden(erfindet), erklären (erklärt), erzählen (erzählt)
                icat etmek (icat ediyor), aciklamak (acikliyor), anlatmak (anlatiyor)
ge            gefallen (gefällt), fehören (gehört), gelingen (gelingt)
                beyenmek (gefällt dir das=beyeniyormusun), basarmak ( basari )
miss-       misslingen (misslingt), missverstehen ( missversteht)
               basarisizlik (basarisiz olmak), yanlis anlamak (yanlis anlasilma)

ver-         verändern (verändert)
                degistirmek ( degismis)
zer-          zerreißen (zerreißt)
                yirtmak  (yirtilmis)

               

Trennbar und untrennbar sind/ ayrilan ve ayrilmayanlar

durch-          durchlaufen (läuft durch) durchlaufen (durchläuft)
                    arsindan yürümek, (arasindan yürüyor), arasindan yürümek ( arasindan yürüyor)

über             übersetzen (setzt über), übersetzen (übersetzt)
üstünde       cevirmek      (karsida oturuyor), cevirmek/tercüme etmek, (tercüme edilmis)

Um-              umfahren (fährt um), umfahren (umfährt)
unter-           unterstellen (stellt unter), unterscheiden (unterscheidet)
wider-          widerspiegeln (spiegelt wieder), widersprechen (widerspricht)
wieder-         wiederbringen (bringt wieder), wiederholen (wiederholt)

Örnekler

Er fährt den Radfahrer um. - Er umfährt die Baustelle.
O pisikletciyi ezdi - O Insaat yerinin etrafindan gecti

 Verb + viele Vorsilben
Fiiller + cok önekler


ab-             los-                mit-                nach-
     vorbei-            fahren             über-
er-            weg-                 zurück-

Reflexive Verben dönüslü fiiller

Die Formen formlar

       Akkusativ                             Dativ

ich   interessiere mich für Sport   wünsche mir ein Rennrad
ben sporla ilgileniyorum               Bir yaris pisikleti arzuluyorum
du    interessierst dich                   wünschst dir
sen   ilgileniyorsun                        sen arzuluyorsun
er/sie/es interessiert sich              wünscht sich
o onlar ilgileniyorlar                       o arzuluyor

wir   interessieren uns                   wünschen uns
biz   ilgileniyoruz                            biz arzuluyoruz
sie / Sie  interessieren sich            wünschen sich
o   /siz    ilgileniyor / yorsunuz       arzuluyorlar

Reflexive Verben/dönüslü fiiller

sich ausruhen    - Ruh dich aus
dinlenmek             dinlen
sich bedanken    - Wir bedanken uns
tesekkür etmek     biz tesekkür ediyoruz
sich beschweren  - Beschwer dich nicht
sikayet etmek         sikayet etme
sich beeilen           - Beil dich
cabuk olmak             cabuk ol
sich entschließen     Warum entschließt du dich nicht
karar vermek           niye karar vermiyorsun

Satzklammer:cümle ayraclari (insAllah dogrudur bu tercüme)

                                   Position II                          Satzende
                                                                            cümle sonu

a) Herr Schmidt           hat              heute Morgen        angerufen.
                                hat    er         heute Morgen      angerufen?
b) Er                        ruft/rief           heute Morgen      an.
                                Ruft   er          wieder                an?
                                Rufen Sie        bitte                   an!
c) Ich                        möchte ihn                               anrufen.
    Ich                        lasse    ihn                               anrufen.
    Ich                        werde   ihn     morgen                anrufen.

Der konjugierte Teil steht auf Position II.
Das Partizip II, die Vorsilbe, der Infinitiv stehen am Satzende.

Fiil cekim bölümü Postion II de.
Partizip II /Ortac, Vorsilbe/önek, Infinitiv/eylemlik/mastar cümlenin sonunda.