Binalara 5 Yılda Bir Zorunlu Denetim Geliyor: Yeni Taslak Hazırlandı
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, izinsiz müdahaleleri önlemek amacıyla her bina için 5 yılda bir zorunlu denetim mekanizması getiriyor.
Türkiye genelinde yapıların taşıyıcı sistemlerine yapılan izinsiz müdahalelerin ve kaçak yapılaşmanın önüne geçmek amacıyla Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından kapsamlı bir düzenleme hazırlandı. Son dönemde deprem olmaksızın dahi gündeme gelen yıkım riskleri ve usulsüzlüklerin engellenmesi hedeflenen yeni taslak, her bina için düzenli aralıklarla kontrol mekanizmasını zorunlu kılıyor. Yeni yıl ile birlikte hayata geçirilmesi planlanan bu uygulama sayesinde, mülklerin statik güvenliği sürekli olarak izlenecek ve olası faciaların önüne geçilecek.
Bina Kimlik Sertifikalı Yapılar İçin 5 Yıllık Periyodik Kontrol
Hazırlanan taslak çalışmanın detaylarına göre, 1 Ocak tarihinden itibaren bina kimlik sertifikası alan tüm yapılar 5 yılda bir düzenli denetime tabi tutulacak. Uygulama kapsamında yetkili yapı denetim kuruluşları bakanlık tarafından sırayla görevlendirilecek. Görevlendirilen ekipler, oluşturulan resmi denetim formu çerçevesinde binanın mevcut durumunu mercek altına alacak. Kritik katlardaki kolonların durumu, çatlaklar, istinat duvarları, taban alanı ve toplam kat sayısının onaylı projelere ve ilgili mevzuata uygunluğu titizlikle incelenecek. Mimar ve Kentsel Dönüşüm Uzmanı Dr. Nihat Şen, mevcut ruhsata göre herhangi bir sapma veya kolon hasarı olup olmadığının ilgili şirketler tarafından detaylıca incelenerek tutanağa bağlanacağını ifade etti.
Usulsüzlüklere Ağır Rapor ve Kolluk Kuvveti Desteği
Gerçekleştirilecek incelemeler sırasında tespit edilen her türlü usulsüzlük ve mevzuata aykırı müdahale, fotoğraflı ve videolu delillerle eksiksiz bir şekilde raporlanacak. Duvarların yıkılarak alan genişletilmesi veya iş yerleri için kolon kesilmesi gibi statik bozulmalara yol açan durumlar belgelerle kayıt altına alınacak. Denetim ekiplerinin çalışmalarına herhangi bir zorluk çıkarılması veya direnç gösterilmesi durumunda ise ivedilikle kolluk kuvvetleri devreye sokulacak. Hazırlanan resmi raporlar doğrultusunda ilgili belediyeler ve valilikler mühürleme, güçlendirme ya da doğrudan yıkım işlemlerini yasalar çerçevesinde uygulayabilecek.
Kaçak Katlar ve Kolon Kesilmelerine Son Verilecek
Geçmişte yaşanan depremlerde pek çok yapının yıkılmasına ve can kayıplarına yol açan en büyük etkenlerden biri, binalara sonradan yapılan izinsiz müdahaleler olmuştu. İlave kaçak katlar çıkılması ve zemin katlardaki dükkanlar için taşıyıcı kolonların kesilmesi binaların dayanıklılığını kritik ölçüde düşürüyordu. 2021 yılından bu yana iskan alan yapılar için zorunlu olan Bina Kimlik Sertifikası sistemi ile entegre çalışacak bu yeni 5 yıllık periyodik denetim süreci, yapı güvenliğini sürdürülebilir kılacak. Yeni yılda yürürlüğe girmesi beklenen düzenleme ile denetimlerin daha etkin ve şeffaf bir şekilde yürütülmesi, böylece ruhsatsız değişikliklerin ve tehlikeli müdahalelerin tamamen engellenmesi amaçlanıyor.
