Tropikal Pasifik'te Sıcaklık Artışı: Güçlü El Nino İklim Krizini Tetikliyor

Tropikal Pasifik'teki Nino 3.4 bölgesinde deniz yüzeyi sıcaklığı hızla artmaya devam ediyor. Columbia Üniversitesi'ne bağlı Uluslararası İklim ve Toplum Araştırma Enstitüsü'nün verilerine göre, Nisan-Mayıs döneminde uzun dönem ortalamasının 0,98 derece üzerindeki anomali, Haziran ayında 1,55 dereceye yükseldi. Gerçekleştirilen son ölçümlerde ise bu sıcaklık farkının 2,1 dereceye ulaştığı tespit edildi. Uzmanlar, sıcaklığın uzun dönem ortalamasından 0,5 derece üzerinin zayıf, 1,5 derece üzerinin güçlü, 2 derece ve üzerinin ise çok güçlü bir El Nino anlamına geldiğini belirtiyor.

Ağustos-Ekim Dönemi İçin Kritik İklim Öngörüleri

Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO) verileri, El Nino'nun Ağustos-Ekim döneminde küresel iklim modellerine hakim olabileceğini ortaya koyuyor. Bu durum, dünyanın büyük bölümünde normalin üzerinde sıcaklık olasılığını artırırken yağış modellerinde de önemli değişikliklere yol açıyor. Ağustos-Ekim dönemi için öngörülen 2,9 dereceyi aşan bir tahminin gerçekleşmesi halinde, 1997-1998 ve 2015-2016 olaylarından daha güçlü bir senaryo ile karşılaşılabileceği kaydediliyor. California Üniversitesi Climate Hazards Center Direktörü Chris Funk, mevcut durumu erken başlayan bir El Nino olarak nitelendiriyor.

Orta Amerika'dan Hindistan'a, Doğu Afrika'dan Güneydoğu Asya'ya kadar geniş bir coğrafyada kuraklık ve ürün kayıpları görülmeye başlandı. Güçlü El Nino'nun sıcaklık rekorları, gıda arzı ve küresel enflasyon açısından ciddi sonuçlar doğurabileceği ifade ediliyor. Türkiye ise coğrafi olarak Pasifik'ten uzak olmasına rağmen sıcak hava dalgaları, kuraklık, orman yangınları ve tarımsal üretim üzerinden bu risk zincirinin içinde yer alıyor. Güçlenen El Nino dünyada kuraklık ve ürün kayıplarını artırırken, Türkiye için de sıcaklık, su kıtlığı, tarım ve gıda enflasyonu riskini büyütüyor.

İki Sistem Aynı Dönemde Çakışıyor

Boğaziçi Üniversitesi İklim Değişikliği ve Politikaları Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Prof. Dr. Levent Kurnaz, El Nino'nun dünya genelinde ortalama sıcaklıklarda yukarı yönlü bir sıçramaya yol açacağını vurguladı. Prof. Dr. Kurnaz, "Dünya genelinde ortalama sıcaklıklarda yukarı yönlü bir sıçrama olacak" değerlendirmesinde bulundu.

El Nino'ya ek olarak, Hint Okyanusu'nun batısının normalden daha sıcak, doğusunun ise normalden daha soğuk olduğu bir örüntü olan Pozitif Hint Okyanusu Dipolü'nün de oluşması bekleniyor. Bu iki sistemin aynı döneme denk gelmesinin etkileşimi güçlendirdiğine dikkat çeken Prof. Dr. Levent Kurnaz, şu açıklamalarda bulundu: "Pozitif Hint Okyanusu Dipolü'nün aynı döneme denk gelmesi ki bu çakışma, iki sistemin etkilerini birbirine ekleyerek bölgesel risklerin geçmiş dönemlere kıyasla daha keskin yaşanmasına zemin hazırlıyor." Modern ölçümlerin tutulduğu yaklaşık 80 yıllık dönemin en güçlülerinden biri olabileceği tahmin edilen bu süreç, küresel ölçekte tedbirlerin alınmasını zorunlu kılıyor.