Türkiye ile Pakistan Arasında Kritik Madencilik Anlaşması İmzalandı

Türkiye ile dost ülke Pakistan arasında savunma ve ekonomik bağların güçlenmesiyle birlikte stratejik alanlardaki ortaklıklara bir yenisi daha eklendi. Daha önce Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı (TPAO) aracılığıyla Pakistan'da deniz ve kara sahalarında petrol ile doğalgaz arama faaliyetleri yürütmek üzere anlaşmalar imzalayan Ankara, şimdi de madencilik sektöründe kritik bir adım attı. İki ülke arasında küresel kritik mineraller tedarik zincirindeki rolü güçlendirmeyi amaçlayan kapsamlı bir işbirliği kararı alındı.

Belucistan'da Ortak Arama ve Geliştirme Faaliyetleri Başlıyor

Maden Tetkik Arama Genel Müdürlüğü’ne bağlı MTA Uluslararası Madencilik A.Ş. (MTAIC) ile Pakistan Maden Geliştirme Kurumu (PMDC), stratejik öneme sahip bir ortaklık anlaşması imzaladı. Yapılan bu anlaşma çerçevesinde, ülkenin Belucistan eyaletinde yaklaşık 499 kilometrekarelik bir sahada ortak çalışmalar gerçekleştirilecek. İki kurum, bölgede antimon, bakır, altın, gümüş, molibden ve diğer değerli minerallerin ortaklaşa aranması ve geliştirilmesi için güçlerini birleştirecek.

İmzalanan protokolün ilk somut adımı olarak, Pishin bölgesindeki EL-318 Arama Ruhsatı'nı kapsayan ortak girişim için ön anlaşma sağlandı. Belirlenen yol haritasına göre, Türk ve Pakistanlı kurumlar, yerel Belucistan Hükümeti’nin tayin edeceği bir kuruluşla birlikte bölgede resmi bir ortak girişim şirketi kuracak. MTAIC, bu projede işletmeci unvanıyla görev alarak sahaya modern arama teknolojileri ve uluslararası düzeyde uzmanlık aktaracak.

Uluslararası Standartlar ve Takvim Netleşti

Yürütülecek tüm keşif çalışmaları ile mineral kaynakları ve rezervlerinin raporlanması süreci, madencilik sektöründe küresel kabul gören JORC uluslararası standartlarına tam uyumlu şekilde gerçekleştirilecek. Taraflar arasındaki nihai ve kesin anlaşmaların ise 31 Aralık 2026 tarihine kadar tamamlanarak sonuca bağlanması öngörülüyor. Gerçekleştirilen bu hamle, iki ülke arasındaki ekonomik entegrasyonun enerji hatlarının ötesine geçerek yer altı zenginlikleri ve kritik ham madde tedarik zincirlerine de yansıdığını açıkça ortaya koyuyor.

Yurtiçindeki Gelişmeler ve Bütçe Hedefleri

Öte yandan, sektör genelindeki yurt içi gelişmeler de resmi belgelere yansımaya devam ediyor. Türkiye'de 2027 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi'nin TBMM’ye sunulmasıyla birlikte, Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü’nün (MAPEG) bütçe projeksiyonları da kamuoyuyla paylaşıldı. Teklife göre, MAPEG bütçesinin yüzde 103 oranında bir artışla 2,5 milyar TL’den 5,2 milyar TL seviyesine çıkarılması öngörülüyor. Kurum bütçesinin önümüzdeki yıllarda artış trendini sürdürerek 2028 yılında 6 milyar TL, 2029 yılında ise 3,4 milyar TL olarak gerçekleşmesi tahmin ediliyor.

Aynı bütçe raporunda yer alan ruhsat ve denetim hedefleri de dikkat çekiyor. Bir yılda verilen arama ruhsatı sayısının bu yılın sonunda 500 olarak gerçekleşmesi beklenirken, 2027 yılındaki hedef rakamın 1000'e çıkarılması öngörüldü. Arama ruhsat sayısının 2028'de bin 500, 2029'da ise bin 700 seviyesine ulaşması öngörülüyor. Benzer şekilde, maden işletme ruhsat sayısının 2026 yılı sonunda 680 olacağı planlanırken; bu sayının 2027'de 1000, 2028'de bin 200 ve 2029'da 1400 hedefine ulaşması planlanıyor. Sektördeki üretim izinleri ve denetim oranları ise kamuoyunda tartışılmaya devam eden konular arasında yer alıyor.