ABD Seçimleri Sonrası İsrail'in Siyasi Yalnızlığı ve Lobi Tartışmaları
Amerika'daki siyasi gelişmeler ve seçim sonuçları, Washington yönetiminin İsrail'e olan yaklaşımını ve lobilerin rolünü yeniden gündeme taşıdı.
Amerika birleşik devletlerinde gerçekleştirilen son seçimlerin ardından Washington'da İsrail'e yönelik artan tepkiler ve siyasi gelişmeler gündemdeki yerini koruyor. Akşam gazetesi yazarı Yusuf Alabarda, seçim sonuçlarının ardından Tel Aviv yönetiminin müttefiki nezdinde dahi siyasi bir yalnızlığa sürüklendiğini ifade etti. Alabarda, kimsenin yan yana görünmek istemediği bir tablonun ortaya çıktığını belirterek bu durumu Washington'daki dengelerin değişimine bağladı.
Başkan Donald Trump'ın 8 Kasım tarihinde CBS televizyonuna yaptığı açıklamalar, bu sürecin en dikkat çeken unsurlarından biri oldu. Trump, Hürmüz Boğazı ve Basra Körfezi'ndeki askeri harcamalara değinerek korudukları ülkelerin savaş maliyetlerini geri ödeyeceğini ifade etmişti. Uzmanlar bu açıklamaları, Tel Aviv'in yıllardır yararlandığı siyasi dokunulmazlığın ve muafiyetlerin sarsılmasının bir göstergesi olarak değerlendiriyor. Amerika genelinde İsrail'e verilen askeri desteğin maliyeti ve sürdürülebilirliği artık yüksek sesle sorgulanıyor.
AIPAC ve İki Partili Uzlaşın Aşınması
Gazze'de yaşanan çatışmalar ve insani kriz, Amerika'da İsrail'e askeri desteği bugüne kadar ayırt etmeksizin destekleyen iki partili uzlaşıyı da derinden sarstı. 3 Kasım ara seçimleri öncesinde Amerikan İsrail Kamu İşleri Komitesi, adaylara resmi destek açıklamaktan kaçınırken, askeri yardımlara karşı çıkan bağışçı ağları da kendi adaylarını desteklemeye başladı. Bu durum, Amerika iç siyasetinde lobilerin gücünün ve etkinlik alanlarının yeniden masaya yatırılmasına neden oldu.
Bu değişimin en somut örneklerinden biri Kuzey Carolina'da yaşandı. Demokrat Temsilciler Meclisi üyesi Valerie Foushee, daha önceki ön seçimde rakibi Nida Allam karşısında lobinin da desteğiyle önemli bir avantaj elde etmişti. Ancak son yarışta Foushee, İsrail'e bazı silah satışlarının durdurulmasını öngören tasarıya destek verdi ve AIPAC'tan kampanya bağışı kabul etmeyeceğini açıkladı. Ön seçimi çok küçük bir farkla kazanması, Amerika'da İsrail politikasının artık geleneksel lobi dinamikleriyle yürütülemeyeceğini ve iç siyasette keskin bir kırılmaya sahne olduğunu kanıtladı.
Siyonist Lobilerin Etkinliği Sorgulanıyor
Türkiye'de ve dünyada uzun yıllardır Amerika siyasetindeki Siyonist lobilerin mutlak bir güce sahip olduğu yönündeki yaygın kabuller, son seçim sonuçlarıyla birlikte ciddi bir sorgulama sürecine girdi. Ermeni ve Yunan lobileri gibi alternatif odakların da yer aldığı lobi sisteminde, ideolojik bağlılığın önemi bir kez daha görüldü. Siyonizm'in Gazze'deki uygulamalarının ardından ideolojik tabanın başarısızlığa uğraması, lobilerin seçmen üzerindeki etkisini zayıflattı.
Söz konusu lobilerin desteklediği adayların farklı mecralarda birer birer seçim kaybetmesi, Amerika'daki siyasi dengelerin geleceği açısından yeni tartışmaları beraberinde getirdi. İsrail'deki seçim sonuçlarıyla Amerika'daki tablonun karşılaştırmalı olarak ele alınması gerektiğini belirten analistler, iki ülke arasındaki ilişkilerin artık eski ezberlerle okunamayacağını vurguluyor. Amerika siyasetinde yaşanan bu dönüşümün, Washington'ın Orta Doğu politikalarına ve müttefiklik ilişkilerine önümüzdeki dönemde nasıl yansıyacağı merakla takip ediliyor.
