OYAK, Libya Ham Petrol Ticaretine Girdi: Aylık 6 Milyon Varil Alım

Türkiye'nin önde gelen yapılarından biri olan oyak, uluslararası enerji piyasalarındaki hamlelerine bir yenisini ekleyerek Libya ham petrol ticaretine doğrudan dahil oldu. Küresel çapta yankı uyandıran bu hamle, ülkenin enerji tedarik zincirindeki konumunu güçlendirirken, fonun ticari faaliyetlerini de farklı bir boyuta taşıdı.

Edinilen bilgilere göre, söz konusu kurum Ocak ayında başlattığı ham petrol alımlarını istikrarlı bir şekilde artırarak aylık yaklaşık 6 milyon varil seviyesine çıkardı. Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü tarafından paylaşılan veriler incelendiğinde, bu rakamın Libya'nın toplam petrol ihracatının yaklaşık yüzde 16'sına denk geldiği açıkça görülüyor. Bu oran, fonun bölgedeki ticaret hacminin büyüklüğünü gözler önüne seriyor.

TPAO ve TPIC Ortaklığıyla Yürütülen Tedarik Süreci

Gerçekleştirilen petrol ticaretinin arka planında ise stratejik bir kurumlar arası iş birliği yer alıyor. Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı bünyesinde uluslararası projeleri hayata geçirmek amacıyla kurulan Turkish Petroleum International Company, ham petrolü doğrudan Libya Ulusal Petrol Kurumu'ndan tedarik ediyor. Yapılan ticari anlaşmalar çerçevesinde, fon bu petrolü TPIC'tan satın alarak iç ve dış piyasalardaki operasyonlarına yönlendiriyor.

İki ülke arasındaki enerji ve ticaret ilişkilerinin kökeni geçmiş yıllara dayanıyor. TPIC'in 2015 yılındaki resmi faaliyet raporlarında yer alan detaylara göre, şirket ile NOC arasında ilk ham petrol alım-satım anlaşması 2013 yılında imzalanmıştı. Ancak o dönemde Kuzey Afrika ülkesinde yaşanan siyasi ve idari karışıklıklar nedeniyle teslimatlar kesintiye uğramıştı. Günümüzde ise Akdeniz bölgesindeki kamu şirketleriyle kurulan stratejik ortaklıklar sayesinde bu ticaret yeniden canlandırıldı ve istikrarlı bir akış sağlandı.

Bölgesel İlişkiler ve Jeopolitik Arka Plan

Enerji alanındaki bu ticari yakınlaşma, Türkiye'nin son yıllarda Kuzey Afrika devleti ile geliştirdiği çok boyutlu diplomatik ve askeri ilişkilerle de paralellik gösteriyor. NATO'nun en büyük ikinci ordusuna sahip olan Türkiye, Trablus'taki uluslararası alanda meşru kabul edilen hükümeti desteklemek amacıyla 2020 yılından bu yana bölgede askeri eğitmenler bulunduruyor.

Bununla birlikte, Ankara yönetimi sadece batıdaki Trablus yönetimiyle değil, ülkenin doğusundaki aktörlerle de diyalog kanallarını açık tutuyor. Doğu Libya'daki Temsilciler Meclisi geçtiğimiz Ekim ayında önemli bir karara imza atarak, Türkiye ile Trablus merkezli Ulusal Mutabakat Hükümeti arasında 2019 yılında imzalanan deniz yetki alanlarının sınırlandırılmasına dair mutabakat muhtırasını oy birliğiyle onaylamıştı. Hem siyasi alandaki bu yumuşama hem de enerji ticaretindeki oyak öncülüğündeki dev adımlar, iki ülke arasındaki iş birliğinin ekonomik ve stratejik düzlemde derinleşerek devam edeceğini gösteriyor.